dinlemek: słuchać

Zasada

Rdzeń dinle- kończy się samogłoską e. Przed końcówką czasu teraźniejszego -yor to e zmienia się w i: dinliyorum, nie dinleyorum. W innych formach rdzeń zostaje cały: czas przeszły to dinledim, z d po samogłosce, a przyszły ma łącznik y i zmiękcza k w ğ: dinleyeceğim. Przeczenie to dinlemiyorum. Dopełnienie jest bezpośrednie i nie ma przyimka: ogólne zostaje bez końcówki (müzik dinliyorum), określone ma biernik (şarkıyı dinliyorum).

Przykłady

• Akşamları müzik dinliyorum.Wieczorami słucham muzyki.W czasie teraźniejszym końcowe e rdzenia dinle- zmienia się w i: dinliyorum. Ogólny dopełniacz, jak müzik, nie ma końcówki.
• Haberi dikkatle dinledik.Uważnie wysłuchaliśmy wiadomości.Określony dopełniacz bierze biernik -i i żadnego przyimka: haberi dinledik. Nie ma tu słowa „do”.
• Yarın yolda radyo dinleyeceğim.Jutro w drodze będę słuchać radia.
• Neden beni dinlemiyorsun?Dlaczego mnie nie słuchasz?
• Müzik çok yüksek, seni duymuyorum.Muzyka jest bardzo głośna, nie słyszę cię.Duymak to słyszeć bez wysiłku. Dinlemek znaczyłoby, że świadomie nie zwracasz uwagi.
• Beni dinle, lütfen.Posłuchaj mnie, proszę.
• Çocuklar, lütfen dinleyin.Dzieci, proszę, posłuchajcie.Prośba grzecznościowa lub w liczbie mnogiej dodaje do rdzenia -yin z łącznikiem y: dinleyin. Sam rdzeń dinle jest dla jednej bliskiej osoby.
• Bu şarkıyı hiç dinledin mi?Czy kiedykolwiek słuchałeś / słuchałaś tej piosenki?
• Dedem dün gece radyoyu dinledi.Mój dziadek słuchał wczoraj wieczorem radia.

Uważaj

Dinlemek znaczy słuchać świadomie. Dla dźwięku, który po prostu do ciebie dociera, użyj duymak: Seni dinlemiyorum mówi, że nie zwracasz na kogoś uwagi, a Seni duymuyorum – że hałas lub połączenie są zbyt złe. Nie myl też z dinlenmek, czyli odpoczywać: dinleniyorum znaczy „odpoczywam”.

Spróbuj samodzielnie

1. Odmień dinle dla ty w czasie teraźniejszym ciągłym: słuchasz.

   Pokaż odpowiedź lub przykładową odpowiedź

   dinliyorsun

   dinliyorsun: końcowe e rdzenia dinle- zmienia się w i przed -yor, a -sun to końcówka osoby ty.

2. Odmień dinle dla my w czasie przeszłym: słuchaliśmy.

   Pokaż odpowiedź lub przykładową odpowiedź

   dinledik

   dinledik: po samogłosce e czas przeszły zaczyna się od d, samogłoska przednia daje -di, a -k oznacza my.

3. Odmień dinle dla ja w czasie przyszłym: będę słuchać.

   Pokaż odpowiedź lub przykładową odpowiedź

   dinleyeceğim

   dinleyeceğim: do rdzenia na samogłoskę dochodzi łącznik y, a k z -ecek zmiękcza się w ğ przed samogłoską z -im.

4. Jest hałas, nie słyszę cię. Użyj duymak (słyszeć) w przeczącym czasie teraźniejszym ciągłym dla ja.

   Pokaż odpowiedź lub przykładową odpowiedź

   duymuyorum / duyamıyorum

   duymuyorum lub duyamıyorum (nie mogę usłyszeć): hałas nie przeszkadza ci w słuchaniu, tylko w słyszeniu, więc użyjesz duymak, a nie dinlemek.

Użyj tego dzisiaj

Napisz cztery zdania o tym, czego i kiedy słuchasz: czas teraźniejszy, przeszły, przyszły i jedno przeczące. Sprawdź, czy żaden czasownik nie ma formy dinleyorum.