Odmienisz dönmek w czasie teraźniejszym, przeszłym i przyszłym i użyjesz go do powrotu w jakieś miejsce oraz do skręcania.

Zasada

Temat dön- kończy się na spółgłoskę, a jego samogłoska ö jest przednia i zaokrąglona, więc końcówki też się zaokrąglają: dönüyorum (nie dönıyorum), döndüm, döndük. Czas przyszły to dönecek, a k przed samogłoską zmienia się w ğ: döneceğim. Przeczenie -me- przed -yor zaokrągla się do -mü-: dönmüyorum. Sam temat to rozkaz: Sağa dön! Miejsce, do którego wracasz lub w które się zwracasz, stoi w celowniku (przypadek kierunku): eve dönmek, sağa dönmek; miejsce, z którego wracasz, w ablatywie: Ankara'dan döndüm.

Porównaj konstrukcje
OsobaTeraźniejszyPrzeszłyPrzyszły
bendönüyorumdöndümdöneceğim
sendönüyorsundöndündöneceksin
odönüyordöndüdönecek
bizdönüyoruzdöndükdöneceğiz
sizdönüyorsunuzdöndünüzdöneceksiniz
onlardönüyorlardöndülerdönecekler

Przykłady

  • Akşam eve dönüyorum.Wieczorem wracam do domu.Miejsce, do którego się wraca, stoi w celowniku: eve, nie evde. W dönüyorum po n stoi ü.
  • Babam yarın İzmir'e dönecek.Mój tata wróci jutro do Izmiru.
  • Dün gece eve geç döndük.Wczoraj w nocy wróciliśmy / wróciłyśmy do domu późno.Döndük: po n czas przeszły zaczyna się od d, a zaokrąglone ö daje -dü. Dün gece to zeszła noc.
  • Sağa dön, sonra düz git.Skręć w prawo, potem idź prosto.Sam temat to rozkaz do bliskiej osoby: dön. Kierunek sağa bierze celownik -a, bo ostatnia samogłoska wyrazu sağ jest tylna.
  • Hayallerimiz gerçeğe döndü.Nasze marzenia stały się rzeczywistością.Dönmek z celownikiem znaczy też „zamieniać się w”. Gerçek zmiękcza k w ğ przed samogłoską -e: gerçeğe.
  • Ankara'dan ne zaman döndün?Kiedy wróciłeś / wróciłaś z Ankary?Miejsce, z którego się wraca, stoi w ablatywie: Ankara'dan. Döndün to -dü plus -n dla ty.
  • Toplantıdan sonra ofise dönmedim.Po zebraniu nie wróciłem / wróciłam do biura.

Odczyt korzysta z tureckiego głosu syntetycznego dostępnego na urządzeniu. Jakość i dostępność są różne; funkcja nie ocenia twojej wymowy.

Uważaj

Nie używaj lokatywu dla celu: eve dönüyorum znaczy, że wracam do domu, a evde dönüyorum opisywałoby kręcenie się w domu. Nie pisz też czasu teraźniejszego jako dönuyorum ani dönyorum: po n stoi ü z kropkami.

Spróbuj samodzielnie

  1. Odmień dön dla ty w czasie teraźniejszym ciągłym: wracasz.

    Pokaż odpowiedź lub przykładową odpowiedź

    dönüyorsun

    dönüyorsun: samogłoska tematu ö jest przednia i zaokrąglona, więc końcówka czasu teraźniejszego to -üyor, a -sun oznacza ty.

  2. Odmień dön dla my w czasie przeszłym: wróciliśmy.

    Pokaż odpowiedź lub przykładową odpowiedź

    döndük

    döndük: po n czas przeszły zaczyna się od d, zaokrąglona samogłoska przednia daje -dü, a -k oznacza my.

  3. Odmień dön dla on lub ona w czasie przyszłym: wróci.

    Pokaż odpowiedź lub przykładową odpowiedź

    dönecek

    dönecek: zaokrąglenie tu się kończy, bo czas przyszły -ecek ma tylko e lub a, a dla on lub ona nie potrzeba końcówki osobowej.

  4. Dziś wieczorem nie wracam do domu. Użyj dönmek w przeczącym czasie teraźniejszym ciągłym dla ja.

    Pokaż odpowiedź lub przykładową odpowiedź

    dönmüyorum

    dönmüyorum: przeczenie -me- przed -yor zaokrągla się do -mü-, a -um oznacza ja.

Użyj tego dzisiaj

Napisz cztery zdania o powrocie: z pracy, z podróży, z określeniem czasu i jedno przeczące. Sprawdź, czy każda końcówka ma ö lub ü z kropkami tam, gdzie samogłoska jest zaokrąglona, jak w dönüyorum i döndük.