Met şaşırmak beschrijf je je reactie op iets onverwachts. Bekijk eerst de tabel en benoem daarna wat de verbazing veroorzaakt. De verrassing kan prettig of onprettig zijn; het werkwoord alleen zegt dat niet.

Het idee

Bij şaşırmak in de betekenis “verbaasd zijn” is de persoon die reageert het onderwerp. Het zelfstandig naamwoord dat de aanleiding noemt, krijgt de datief: fiyata şaşırmak, sonuca şaşırmak. De stam şaşır- blijft intact in şaşırıyorum en şaşırdım. De aoristus is şaşırırım, met tweemaal ır. Vergelijk voor de toekomst şaşıracağım en şaşıracaksın. De meervoudsvormen in de tabel zijn goed; bij çocuklar klinkt ook şaşırdı natuurlijk.

Patronen vergelijken
PersoonTegenwoordige duurvormVerleden tijdToekomende tijdAoristusOntkennende tegenwoordige tijd
benşaşırıyorumşaşırdımşaşıracağımşaşırırımşaşırmıyorum
senşaşırıyorsunşaşırdınşaşıracaksınşaşırırsınşaşırmıyorsun
oşaşırıyorşaşırdışaşıracakşaşırırşaşırmıyor
bizşaşırıyoruzşaşırdıkşaşıracağızşaşırırızşaşırmıyoruz
sizşaşırıyorsunuzşaşırdınızşaşıracaksınızşaşırırsınızşaşırmıyorsunuz
onlarşaşırıyorlarşaşırdılarşaşıracaklarşaşırırlarşaşırmıyorlar

Voorbeelden

  • Babam bu fiyata şaşırdı.Mijn vader was verbaasd over deze prijs.
  • Çocuklar yeni oyuncağa şaşırdı.De kinderen waren verbaasd over het nieuwe speelgoed.
  • Biz sonuca çok şaşırdık.We waren erg verbaasd over het resultaat.
  • Buna hiç şaşırmadım.Hierover was ik helemaal niet verbaasd.
  • Her seferinde aynı hataya şaşırıyorum.Elke keer verbaas ik me over dezelfde fout.
  • Yeni resmi görünce şaşıracaksın.Je zult verbaasd zijn wanneer je het nieuwe schilderij ziet.
  • Bu haber seni şaşırttı mı?Heeft dit nieuws je verrast?

Voorlezen gebruikt een synthetische Turkse stem op je apparaat. Kwaliteit en beschikbaarheid verschillen; je uitspraak wordt niet beoordeeld.

Let op

Haal verbazing voelen en veroorzaken niet door elkaar. Bu habere şaşırdım beschrijft mijn reactie op het nieuws. In Bu haber beni şaşırttı is het nieuws het onderwerp en heb je şaşırtmak nodig. De getroffen persoon staat als beni, niet als bana. Schrijf het vraagpartikel los: şaşırttı mı?

Probeer het zelf

  1. Voeg de naamvalsuitgang toe aan de prijs waarover mijn vader verbaasd was. Schrijf het hele woord.

    Toon het antwoord of een voorbeeldantwoord

    fiyata

    fiyata: de prijs is de aanleiding voor de reactie en krijgt daarom -a. De laatste t van fiyat verandert niet voor deze klinker; fiyada is dus fout.

  2. Vul aan in de verleden tijd: we waren erg verbaasd over het resultaat.

    Toon het antwoord of een voorbeeldantwoord

    şaşırdık

    şaşırdık: het onderwerp biz betekent “wij”, dus de verleden tijd eindigt op -dık. Na de stemhebbende r van de stam blijft de d in de uitgang staan.

  3. Vul aan in de toekomende tijd: ook ik zal verbaasd zijn.

    Toon het antwoord of een voorbeeldantwoord

    şaşıracağım

    şaşıracağım: de spreker voorspelt de eigen reactie. Voor de uitgang van de eerste persoon verandert de k van de toekomstuitgang in ğ. Het losse de betekent hier “ook”.

  4. Kies het werkwoord en gebruik de verleden tijd: dit nieuws heeft me verrast.

    Toon het antwoord of een voorbeeldantwoord

    şaşırttı

    şaşırttı: het nieuws veroorzaakte mijn verbazing, dus past şaşırtmak. De stam eindigt op t en krijgt in de verleden tijd -tı, waardoor er twee opeenvolgende letters t staan.

Gebruik het vandaag

Schrijf drie zinnen over een onverwachte prijs, uitslag of cadeau: een reactie in het verleden, een verwachte reactie in de toekomst en de oorzaak van de verbazing. Wijs telkens het onderwerp aan.