bitirmek: skończyć coś, nie bitmek

Zasada

Bitirmek znaczy skończyć coś, doprowadzić to do końca, i wymaga dopełnienia: ödevi bitirmek, işi bitirmek, okulu bitirmek. Określone dopełnienie stoi w bierniku. Temat bitir kończy się spółgłoską: bitiriyorum, bitirdim, bitireceğim, bitirmedim. Gdy coś kończy się samo, bez dopełnienia, używa się bitmek: ders bitti, şeker bitti.

Przykłady

• Ödevimi akşam bitireceğim.Wieczorem skończę zadanie domowe.Dopełnienie ödevimi jest określone (moje zadanie), więc stoi w bierniku: ödev + im + i. Przed -im głoska k z -ecek zmienia się w ğ: bitireceğim.
• Romanı dün bitirdim.Wczoraj skończyłem/skończyłam czytać powieść.Roman kończy się spółgłoską, a ostatnia samogłoska jest tylna, więc biernik to -ı: romanı. Czas przeszły od bitir to bitirdi, z d po dźwięcznym r.
• Sen işini bitirdin mi?Skończyłeś/Skończyłaś już swoją pracę?İş + in + i daje işini, biernik z twoim sufiksem dzierżawczym. Partykuła pytająca pisze się osobno: bitirdin mi. Zaimek sen można pominąć.
• Ders saat beşte bitiyor.Lekcja kończy się o piątej.To jest bitmek, nie bitirmek: nikt nie kończy lekcji, ona kończy się sama. Nie ma więc dopełnienia, a temat to bit: bitiyor, nie bitiriyor.
• Şeker bitti.Skończył się cukier.Znowu bitmek: cukier się skończył, choć nikt go nie kończył. Po bezdźwięcznym t tematu końcówka czasu przeszłego to -ti: bitti.
• Kardeşim okulu geçen yıl bitirdi.Moje rodzeństwo skończyło szkołę w zeszłym roku.Okul + u daje okulu, bo dopełnienie czasownika bitirmek stoi w bierniku. Okulu bitirmek znaczy ukończyć szkołę; kardeş to brat lub siostra, więc zdanie pasuje do obojga.
• bitirmedileroni nie skończylibitir·medi-medi / -madı: przeszłość przeczona·lerKońcówki osobowe czasu przeszłego: -m, -n, -k, -niz, -ler
• bitireceğizskończymybitir·eceğ-ecek / -acak: czas przyszły·iz-im / -sin / -iz / -siniz: jestem, jesteś, jesteśmy

Uważaj

Nie używaj bitirmek, gdy nikt niczego nie kończy: Ders bitirdi jest błędne, poprawnie jest Ders bitti. Zapytaj, czy ktoś doprowadza rzecz do końca: jeśli tak, użyj bitirmek z dopełnieniem, jeśli nie, bitmek.

Spróbuj samodzielnie

1. Wstaw bitirmek w czasie przeszłym dla ben: wczoraj skończyłem/skończyłam zadanie domowe.

   Pokaż odpowiedź lub przykładową odpowiedź

   bitirdim

   bitirdim: temat bitir kończy się dźwięczną głoską r, więc końcówka zaczyna się od d; po samogłosce przedniej i daje to -di, a końcówka osoby dla ben to -m.

2. Użyj bitmek, nie bitirmek, w czasie teraźniejszym: lekcja kończy się o szóstej.

   Pokaż odpowiedź lub przykładową odpowiedź

   bitiyor

   bitiyor: nikt nie kończy lekcji, kończy się ona sama, więc czasownikiem jest bitmek z tematem bit; po samogłosce przedniej i następuje -iyor.

3. Wstaw bitirmek w czasie przyszłym dla ben: jutro skończę projekt.

   Pokaż odpowiedź lub przykładową odpowiedź

   bitireceğim

   bitireceğim: po samogłosce przedniej i pojawia się -ecek, a przed końcówką -im głoska k zmienia się w ğ.

4. Dodaj biernik do kitap: czy skończyłeś/skończyłaś tę książkę?

   Pokaż odpowiedź lub przykładową odpowiedź

   kitabı

   kitabı: przez bu dopełnienie jest określone, więc stoi w bierniku; p w kitap zmiękcza się do b przed samogłoską, a tylna samogłoska a daje -ı.

Użyj tego dzisiaj

Napisz trzy zdania: coś, co dziś skończyłeś lub skończyłaś, coś, co skończysz jutro, i coś, co skończyło się samo, na przykład lekcja albo zapas. Sprawdź w każdym zdaniu, który czasownik pasuje.