Öğrencilerin geçmek fiilini çekip geçtikleri yeri doğru durum ekiyle yazmaları için kısa bir not.
Temel fikir
Geçmek geçilen yeri çıkma durumunda alır: köprüden geçiyorum, sınavdan geçtim; karşıya geçmek için belirtme durumu da kullanılır: yolu geçmek. Kök geç ötümsüz ç ile bittiği için geçmiş zamanda ek t ile başlar (geçtim), gelecek zamanda -ecek ünlü önünde -eceğ olur (geçeceğim).
| Kişi | Şimdiki zaman | Geçmiş zaman | Gelecek zaman | Olumsuz (şimdiki) |
|---|---|---|---|---|
| ben | geçiyorum | geçtim | geçeceğim | geçmiyorum |
| sen | geçiyorsun | geçtin | geçeceksin | geçmiyorsun |
| o | geçiyor | geçti | geçecek | geçmiyor |
| biz | geçiyoruz | geçtik | geçeceğiz | geçmiyoruz |
| siz | geçiyorsunuz | geçtiniz | geçeceksiniz | geçmiyorsunuz |
| onlar | geçiyorlar | geçtiler | geçecekler | geçmiyorlar |
Örnekler
- Dün sınavdan geçtim.Sınav geçmek anlamında fiil çıkma durumu ister: sınavdan geçmek. Sınav sesli v ile bittiği için ek d ile başlar.
- Otobüs bu yoldan geçmiyor.Geçilen yer çıkma durumunda olur: yoldan. Olumsuzluk eki -mi-, -yor ekinden önce gelir: geçmiyor.
- Yarın Ankara'dan geçeceğiz.Gelecek zaman eki -ecek, ünlüyle başlayan ek önünde -eceğ olur: geçeceğiz. Özel ad ile ek kesme işaretiyle ayrılır.
- Zaman çok çabuk geçiyor.Zaman akıp geçtiğinde fiilin önünde durum eki yoktur: zaman geçiyor.
- Geçen hafta köprüden geçtik.Geçen hafta kalıbındaki geçen sıfat-fiil biçimidir ve bu düzeyin dışındadır; şimdilik kalıp olarak öğretin.
- Çocuklar yolu dikkatle geçti.Belirtme durumuyla (yolu) karşıya geçmek, çıkma durumuyla (yoldan) yol üzerinden geçmek anlatılır; ikisi de doğrudur.
- Geçmiş olsun!Hasta ya da kazaya uğramış birine söylenen kalıp ifadedir; geçmiş sözcüğü bu düzeyin dışındaki bir biçimdir.
- geçiyorumgeçiyorŞimdiki zaman eki: -iyor / -ıyor / -uyor / -üyorumKişi ekleri: -im, -sin, -iz, -siniz
- geçeceğizgeçeceğGelecek zaman eki: -ecek / -acakizKişi ekleri: -im, -sin, -iz, -siniz
- geçtilergeçtiGörülen geçmiş zaman eki: -di, -dı, -du, -dü, -ti, -tı, -tu, -tülerGörülen geçmişte kişi ekleri (k tipi)
Sesli okuma, cihazındaki yapay bir Türkçe sesi kullanır. Ses kalitesi ve kullanılabilirliği değişebilir; telaffuzunu değerlendirmez.
Türkçe cihaz sesi bulunamadı. Metni yine de okuyabilirsin.
Dikkat et
Öğrenciler sınav için sınavı geçtim der; olağan kullanım sınavdan geçtimdir. Ayrıca zaman geçirmek için geçmek değil geçirmek gerekir (tatili denizde geçirdim).
Kendin dene
köprü sözcüğüne geçmek fiilinin geçilen yer için istediği durum ekini getirin.
Cevabı veya örnek cevabı göster
köprüden
köprüden: köprü ünlüyle bittiği için kaynaştırma harfi gerekmez; ince ünlü ü eki -den yapar.
yol sözcüğüne aynı durum ekini getirin.
Cevabı veya örnek cevabı göster
yoldan
yoldan: yol ötümlü l ile bittiği için ek d ile başlar; kalın ünlü o eki -dan yapar.
ben için geçmek fiilinin görülen geçmiş zaman çekimini yazın.
Cevabı veya örnek cevabı göster
geçtim
geçtim: kök ötümsüz ç ile bittiği için ek t ile başlar; ince ünlü e ile -ti olur, -m ben kişi ekidir.
biz için geçmek fiilinin gelecek zaman çekimini yazın.
Cevabı veya örnek cevabı göster
geçeceğiz
geçeceğiz: kök ünsüzle bittiği için -ecek doğrudan gelir; k, -iz ekinin ünlüsünden önce ğ olur.
Alıştırma turu
Soruları cevapla, ardından mümkün olduğunda Türkçe cümleleri ve sözcükleri yeniden kur. Puanını kaydediyoruz.
köprü sözcüğüne geçmek fiilinin geçilen yer için istediği durum ekini getirin.
yol sözcüğüne aynı durum ekini getirin.
ben için geçmek fiilinin görülen geçmiş zaman çekimini yazın.
biz için geçmek fiilinin gelecek zaman çekimini yazın.
Kelimelere doğru sırayla dokun.
Kelimelere doğru sırayla dokun.
Kelimelere doğru sırayla dokun.
Bu sözcüğü oluşturmak için parçalara doğru sırayla dokun:
Bu sözcüğü oluşturmak için parçalara doğru sırayla dokun:
İlerlemeni koru
Alıştırma sonuçlarını hesabına kaydetmek için ücretsiz kaydol.
Kaydol ve kaydetZaten hesabım varBugün kullan
Öğrencilerden her gün geçtikleri bir yolu, bir sınavı ve akıp giden zamanı anlatan üç cümle yazmalarını isteyin; geçilen yerlerin durum ekini denetleyin.