表达目的：用不定式还是愿望形式？

理解要点

两个动作由同一个人完成时，用不定式加 için 很直接，例如 dinlenmek için。在 diye 前，用表达愿望的形式呈现预期结果：dinleneyim diye（好让我休息），bebek uyusun diye（好让宝宝睡觉）。执行者不同时，也能用 için：bebeğin uyuması için。这里的动名词带领属词尾。这些结构表示目的，并不保证结果一定实现。具体词形见相关后缀课程。

例句

• Ben dinlenmek için balkona çıkıyorum.我到阳台上去休息。
• Ben dinleneyim diye balkona çıkıyorum.我到阳台上去，好让自己休息一下。
• Bebek uyusun diye sessiz konuşuyoruz.我们轻声说话，好让宝宝睡觉。
• Bebeğin uyuması için sessiz konuşuyoruz.我们轻声说话，好让宝宝睡觉。
• Çay soğumasın diye bardağın üstünü kapatıyorum.我盖住杯口，以免茶变凉。
• Unutmamak için adresi defterime yazıyorum.我把地址写在自己的笔记本里，以免忘记。
• Unutmayayım diye adresi defterime yazıyorum.我把地址写在自己的笔记本里，以免忘记。

注意事项

不能只替换连接词：dinlenmek diye 无法表达这里的目的，需要改成 dinleneyim diye。diye 也不要求两个动作的执行者不同：阳台例句中，出去和休息的都是“我”。本课只讨论目的，不涉及这两个词的其他用法。

自己试一试

1. 不改变动词形式，选择 için 或 diye。 Dinlenmek ___ balkona çıkıyorum.

   显示答案或示范答案与解析

   için

   için：到阳台去的人也想休息。题目给出的不定式 dinlenmek 正适合表达这一目的；若选 diye，就得改变动词形式。

2. 不改变动词形式，选择 için 或 diye。 Çay soğumasın ___ bardağın üstünü kapatıyorum.

   显示答案或示范答案与解析

   diye

   diye：soğumasın 表示想避免的结果，即茶变凉。盖住杯口是为了防止这一结果，并不是说茶已经凉了。

3. 不改变动词形式，选择 için 或 diye。 Bebeğin uyuması ___ sessiz konuşuyoruz.

   显示答案或示范答案与解析

   için

   için：睡觉的是宝宝，说话的是我们。Bebeğin uyuması 已经用动名词结构指明宝宝睡觉这件事，因此执行者不同也不必改用 diye。

4. 写出表示“以免我忘记”的两词短语，两种结构均可。 ___ adresi defterime yazıyorum.

   显示答案或示范答案与解析

   unutmamak için / unutmayayım diye

   Unutmamak için / unutmayayım diye：两种写法都符合记下地址以免忘记的目的。前者用否定不定式，后者把同一目的表达为第一人称的愿望。

今天就用起来

写一件为自己做的事，再写一件帮助他人的事。每个目的先用 için，再用 diye 表达，并相应调整动词形式。