vermek: dawać

Zasada

Vermek potrzebuje odbiorcy: osoba, która coś dostaje, ma końcówkę -e/-a (anneme, ona), a sama rzecz nie ma końcówki, gdy jest ogólna (çiçek), albo stoi w bierniku, gdy jest określona (kitabı). Temat ver- nigdy się nie zmienia: veriyorum, verdim, vereceğim. Zmiękcza się tylko końcówka czasu przyszłego: przed samogłoską -ecek zamienia k na ğ (vereceğim, vereceğiz), a przed spółgłoską k zostaje (verecek, vereceksin).

Przykłady

• Anneme çiçek veriyorum.Daję mamie kwiaty.Odbiorca stoi w celowniku: anne + m (moja) + e daje anneme. Çiçek to rzecz ogólna, więc nie ma końcówki.
• Ali bana su verdi.Ali dał mi wody.
• Kitabı öğretmene vereceğim.Dam książkę nauczycielowi.Kitabı to konkretna książka, więc dostaje -ı, a p przed samogłoską zmienia się w b. Nauczyciel jest odbiorcą i dostaje -e.
• Ahmet'e bir şey vermedim.Nic nie dałem Ahmetowi.Apostrof oddziela imię od -e. Przeczenie -me stoi zaraz po temacie: ver-me-di-m.
• verdimdałemver·di-di, -dı, -du, -dü, -ti: czas przeszły (geldi, yaptı)·mKońcówki osobowe czasu przeszłego: -m, -n, -k, -niz, -ler
• vermiyorumnie dajęver·miyor-miyor / -mıyor / -muyor / -müyor: zaprzeczenie teraz·um-im / -sin / -iz / -siniz: jestem, jesteś, jesteśmy
• vereceğizdamyver·eceğ-ecek / -acak: czas przyszły·iz-im / -sin / -iz / -siniz: jestem, jesteś, jesteśmy
• Bana bir bardak su verir misin?Czy możesz mi dać szklankę wody?Verir misin? to pytanie działające jak uprzejma prośba; ten czas poznasz później. Partykuła mi pisze się osobno: misin.

Uważaj

Nie stawiaj odbiorcy w bierniku: mówi się Ona veriyorum, a nie Onu veriyorum, bo to zrobiłoby z osoby rzecz, którą się komuś oddaje. Mów Ahmet'e veriyorum, nigdy Ahmet'i veriyorum. Nie pisz też verecekim: k zmiękcza się w ğ, czyli vereceğim.

Spróbuj samodzielnie

1. Podaj formę czasu teraźniejszego dla o (on, ona, ono): daje.

   Pokaż odpowiedź lub przykładową odpowiedź

   veriyor

   veriyor: temat ver- zostaje, -iyor to końcówka teraźniejsza, a przy o nie dochodzi końcówka osobowa.

2. Podaj formę czasu przeszłego dla ben (ja): dałem.

   Pokaż odpowiedź lub przykładową odpowiedź

   verdim

   verdim: r jest dźwięczne, więc końcówka przeszła zaczyna się od d (-di), a -m oznacza ben.

3. Dodaj końcówkę odbiorcy: Daję nauczycielowi książkę.

   Pokaż odpowiedź lub przykładową odpowiedź

   öğretmene

   öğretmene: odbiorca dostaje końcówkę kierunku, a ostatnia samogłoska e w öğretmen jest przednia, więc -e.

4. Podaj formę czasu przyszłego dla biz (my): damy.

   Pokaż odpowiedź lub przykładową odpowiedź

   vereceğiz

   vereceğiz: -ecek spotyka samogłoskę z -iz, więc k zmienia się w ğ; samogłoska tematu e jest przednia, więc -ecek, nie -acak.

Użyj tego dzisiaj

Napisz trzy zdania o tym, jak dajesz coś komuś z rodziny: jedno w czasie teraźniejszym, jedno w przeszłym i jedno w przyszłym. Podkreśl w każdym końcówkę odbiorcy.