Var i yok w czasie przeszłym i przyszłym

Zasada

Końcówkę czasu przeszłego dodaje się do samych słów var i yok: vardı, yoktu. Po a jest to -dı, a po o z bezdźwięcznym k jest to -tu. Czas przyszły tworzy się od olmak: olacak znaczy „będzie”, olmayacak „nie będzie”. W pytaniach mı zostaje osobno: var mıydı?, yok muydu?.

Przykłady

• Dün evde süt vardı.Wczoraj w domu było mleko.Czas przeszły od var to vardı, pisane jako jedno słowo. Ostatnia samogłoska a daje -dı.
• Geçen yıl bahçemizde elma ağacı yoktu.W zeszłym roku w naszym ogrodzie nie było jabłoni.Czas przeszły od yok to yoktu. Po k, głosce bezdźwięcznej, końcówka zaczyna się od t, a samogłoska o daje -tu.
• Yarın akşam evde misafirimiz olacak.Jutro wieczorem będziemy mieć w domu gościa.Czas przyszły od var to olacak, od olmak (być, stawać się). Forma varacak istnieje, ale znaczy „dotrze” (varmak).
• Geçen yaz paramız yoktu, ama zamanımız vardı.Zeszłego lata nie mieliśmy pieniędzy, ale mieliśmy czas.Posiadacz jest w formie dzierżawczej (paramız, zamanımız), a yoktu i vardı mówią tylko, czy rzecz istniała. Końcówka przeszła idzie za var lub yok, nie za rzeczownikiem.
• Dün sınıfta kaç öğrenci vardı?Ilu uczniów było wczoraj w klasie?
• Bahçede kedi var mıydı?Czy w ogrodzie był kot?Partykuła pytająca zostaje osobno i przejmuje czas przeszły: var mıydı?. Przy yok jest yok muydu?, bo mu idzie za o.
• Yarın okulda sınav olmayacak.Jutro w szkole nie będzie egzaminu.
• yoktunuznie było wasyok·tuBył i byli: -di po rzeczownikach (öğrenciydim)·nuzKońcówki osobowe czasu przeszłego: -m, -n, -k, -niz, -ler
• olmayacaknie będzieol·mayacak-meyecek / -mayacak: nie będę, nie zrobię

Uważaj

Nie dodawaj końcówki przyszłej do var ani yok: varacak znaczy „dotrze”, a yok olacak „zniknie”. Poprawne są olacak i olmayacak.

Spróbuj samodzielnie

1. Użyj yok w czasie przeszłym: Wczoraj wieczorem w domu nie było wody.

   Pokaż odpowiedź lub przykładową odpowiedź

   yoktu

   yoktu: yok kończy się na k, głoskę bezdźwięczną, więc końcówka zaczyna się od t, a samogłoska o daje -tu.

2. Użyj var w czasie przeszłym: Dawniej na tej ulicy był sklep.

   Pokaż odpowiedź lub przykładową odpowiedź

   vardı

   vardı: ostatnia samogłoska w var to a, a r jest dźwięczne, więc końcówka to -dı.

3. Powiedz to w czasie przyszłym: Jutro będzie zebranie. Nie używaj varacak.

   Pokaż odpowiedź lub przykładową odpowiedź

   olacak

   olacak: var nie ma własnego czasu przyszłego, daje go olmak, a -acak idzie za tylną samogłoską o.

4. Powiedz to w czasie przyszłym: W sobotę nikogo tu nie będzie.

   Pokaż odpowiedź lub przykładową odpowiedź

   olmayacak

   olmayacak: przeczący czas przyszły od yok też pochodzi od olmak, z -mayacak po tylnej samogłosce o.

Użyj tego dzisiaj

Napisz trzy zdania o swojej ulicy: jedno o przeszłości, jedno o teraźniejszości i jedno o przyszłości. Sprawdź, czy każdy czas przeszły kończy się na -dı lub -tu i czy żadne zdanie nie zawiera varacak.